| |
|
Gostyni雟ko- W這c豉wski Park Krajobrazowy o powierzchni ogólnej 38950 ha utworzono w 1979 roku uchwa陰 nr XIX/70/79 Wojewódzkich Rad Narodowych w P這cku i W這c豉wku z dnia 5 kwietnia 1979 r., w celu ochrony unikalnych w skali kraju terenów o wysokich warto軼iach przyrodniczych, krajobrazowych kulturowych i rekreacyjnych.
Park po這穎ny jest na trenie dwóch województw: kujawsko-pomorskiego i mazowieckiego w tym powierzchnia wraz z otulin� na obszarze administrowanym wynosi 13951 ha (13045 ha bez otuliny). Siedziba Parku mie軼i si� w Kowalu, a organizacyjnie GWPK wraz z Brudze雟kim Parkiem Krajobrazowym (woj. mazowieckie) tworzy Zespó� Parków Krajobrazowych. GWPK jest wa積ym elementem naturalnego korytarza ekologicznego 陰cz帷ego Kampinoski Park Narodowy z Puszcz� Bydgosk� i dalej - z Borami Tucholskimi. O atrakcyjno軼i tego terenu decyduj� wyj徠kowe walory krajobrazowe i warto軼i przyrodnicze.
W Parku mo積a wyró積i� trzy podstawowe typy krajobrazu:
-
Krajobraz tarasów Wis造, rozleg造ch i p豉skich, piaszczystych powierzchni akumulacji rzecznej, opadaj帷ych w kierunku rzeki. Na wy窺zych poziomach wyst瘼uj� liczne, stosunkowo p造tkie zag喚bienia bezodp造wowe. Poziomy tarasowe cz瘰to porozcinane s� rynnami.
-
Krajobraz tarasów zwydmionych z licznymi wa豉mi, zespo豉mi lub pojedynczo wyst瘼uj帷ymi wzgórzami i pagórkami wydmowymi oraz p造tkimi nieckami deflacyjnymi. Wysoko嗆 wzgl璠na wzgórz wydmowych jest zró積icowana i waha si� od kilku do 50 m. Du瘸 przepuszczalno嗆 utworów powierzchniowych sprawia, 瞠 sie� hydrograficzna jest tu bardzo uboga, a zwierciad這 wód gruntowych zalega stosunkowo g喚boko.
-
Krajobraz równin akumulacji bagiennej - p豉skich, podmok造ch, cz瘰to zabagnionych terenów, powsta造ch w miejscach dawnych den dolinnych lub w zanik造ch ju� zbiornikach wodnych oraz tam, gdzie zwierciad這 wód podziemnych wyst瘼uje p造tko pod powierzchni� terenu. Dominuj� tu utwory organogeniczne.
Na terenie GWPK znajduje si� ponad 40 jezior, w鈔ód których jest unikatowe w skali 鈍iatowej jezioro Go軼i捫, z charakterystycznym uwarstwieniem osadów dennych (13 tysi璚y par lamin osadów, rejestruj帷ych 13 tysi璚y lat historii zbiornika). Jest to jak dotychczas jedyny stwierdzony w Europie przypadek mikrowarstwowania w ci庵u ca貫j historii zbiornika.
Jezioro Rakutowskie wraz z otaczaj帷ymi podmok這軼iami wpisano do rejestru mi璠zynarodowych obszarów cennych dla ptaków, szczególnie wodno-b這tnych ("B這ta Rakutowskie").
|
Ponad 60% powierzchni GWPK zajmuj� lasy, w鈔ód których dominuj� bory sosnowe i bory mieszane. Szacuje si�, 瞠 w granicach Parku wyst瘼uje oko這 800 gatunków ro郵in naczyniowych, spo鈔ód których oko這 180 to gatunki rzadkie w skali regionu, a oko這 50 obj皻ych jest ochron� prawn� (m.in. wid豉k go寮zisty, lilia z這tog�ów, sasanka 陰kowa, naparstnica zwyczajna, storczyk szerokolistny). Na terenie GWPK stwierdzono wyst瘼owanie oko這 180 gatunków ptaków, z czego oko這 135 gatunków osi庵a tutaj sukces rozrodczy. Do najcenniejszych osobliwo軼i m.in. umieszczonych w "Polskiej Czerwonej Ksi璠ze Zwierz徠" nale篡 zaliczy�: bociana czarnego, kulika wielkiego, 簑rawia, bataliona, sieweczk� obro積�, w御atk�, wodniczk�, b彗a, rycyka, biegusa, b這tniaka 陰kowego i zbo穎wego, krwawodzioba, derkacza i bielika. Na terenie GWPK funkcjonuje O鈔odek Rehabilitacji i Hodowli Ptaków, w którym prowadzi si� leczenie i rehabilitacj� ptaków, g�ównie drapie積ych. Dzi瘯i pracy O鈔odka przyrodzie przywrócono oko這 2000 osobników, w鈔ód których by造 m.in. gado瞠ry, or造 bieliki, rybo這wy, kilka gatunków sów, b這tniaki, myszo這wy. W 1991 roku w GWPK przeprowadzono pierwsz� w Europie 字odkowo-Wschodniej reintrodukcj� soko豉 w璠rownego, kontynuowan� do dzisiaj. W 1999 roku zaobserwowano, 瞠 pary soko�ów wyprowadzi造 m這de ptaki z gniazd w Toruniu (komin "Elany") i we W這c豉wku (komin Zak豉dów "Anwil"). Na terenie parku stwierdzono wyst瘼owanie 57 gatunków ssaków. Na szczególn� uwag� zas逝guje rz康 owado瞠rnych reprezentowanych, m.in. przez je瘸 wschodniego, ryjówk� aksamitn� i malutk� oraz rz瘰orka rzeczka i rz康 nietoperzy w liczbie 11 gatunków. 安iat fauny uzupe軟ia bóbr europejski introdukowany w 1981 roku.
|
Na terenie Parku znajduje si� 12 rezerwatów przyrody, z czego 5 zlokalizowanych jest w granicach powiatu w這c豉wskiego:
-
"Olszyny Rakutowskie" - rezerwat le郾y, 174,62 ha. Chroniony jest ols porzeczkowy, 喚g jesionowo-olszowy i 喚g wi您owo-jesionowy.
-
"Wójtowski Gr康" - rezerwat le郾y, 3,52 ha. Chroniony jest gr康 na zboczu Jeziora Wójtowskiego, ze 100-letnimi okazami lip i ro郵inami chronionymi.
-
"Jazy" - rezerwat faunistyczny, 2,25 ha. Chronione s� kolonie czapli siwej.
-
"Jezioro Rakutowskie" - rezerwat faunistyczny, 414,07 ha. Ostoja ptactwa wodnego.
-
"Go軼i捫" - rezerwat wodny o powierzchni 174,08 ha. Celem ochrony jest zachowanie systemu jeziora z unikatowym zapisem historii krajobrazu w postaci osadów jeziornych - mikrolamin (gytia siarczanowo-w璕lanowa) z okresu ok. 13 000 lat.
Projektowane s� rezerwaty: "Olszyny Bobrowe", "Bór Wid豉kowy" i "Krucze Góry.
Wykorzystuj帷 walory przyrodnicze GWPK promuje si� je poprzez rozwój ró積ych form turystyki. Teren Parku poprzecinany jest szlakami turystycznymi, znajduj� si� tu 軼ie磬i edukacyjne. Wa積ym o鈔odkiem edukacyjno – turystycznym jest „Zielona Szko豉” w Goreniu Du篡m w gm. Baruchowo.
|
|
|